Wniosek o nadpłatę podatku – zmiany wprowadzone od 1.10.2026

Od dnia 1.10.2026 została zmieniona ustawa Ordynacja Podatkowa („Ordynacja”albo„OP”)¹; jednym z obszarów zmian są przepisy regulujące kwestie nadpłaty podatku (czyli od art. 72 do art. 80 OP i dalsze).

Tryb, przepisy właściwe do odzyskania nadpłaty podatku

Jeśli planujesz odzyskanie / wnioskowanie o zwrot podatku – sprawdź zasady, jak to zrobić i jakie przepisy zastosować. Komentowane poniżej przepisy Ordynacji Podatkowej zastosujesz, o ile inny akt prawny nie przewiduje odrębnego, specyficznego trybu zwrotu podatku. Nie zawsze Ordynacja podatkowa daje podstawę prawną (właściwy tryb) do wystąpienia o nadpłatę. Taki odrębny tryb dotyczy przykładowo:

• zwrotu podatku VAT (czyli nadwyżki podatku naliczonego nad podatkiem należnym) – wówczas stosujemy ustawę o podatku od towarów i usług²;
• zwrotu podatku u źródła od transakcji transgranicznych (withholding tax, „WHT”) w tzw. trybie Pay&Refund – jeśli płatnik wypłaca w danym roku należności podlegające opodatkowaniu WHT w kwocie przewyższającej 2 mln zł i zastosował do nadwyżki powyżej ww. limitu krajową stawkę WHT, wówczas następczo podatnik albo płatnik może wnioskować o zwrot różnicy pomiędzy zastosowaną stawką krajową a przysługującą stawką preferencyjną WHT lub zwolnieniem na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych³.

Poniżej opisujemy w jaki sposób powinni Państwo zmienić sposób postępowania w sytuacji wnioskowania o nadpłatę na podstawie przepisów Ordynacji Podatkowej. Przykładowe sytuacje, w których tryb z Ordynacji Podatkowej powinien być zastosowany opisaliśmy w innym naszym artykule tutaj.

Porównanie najważniejszych różnic – przepisy Ordynacji podatkowej przed i po nowelizacji z dnia 1.10.2026

Tabela

Data złożenia korekty deklaracji podatkowej (zeznania podatkowego) po upływie terminu do jej/jego złożenia	przed 1.10.2026	od 1.10.2026
Jakie przepisy Ordynacji Podatkowej są stosowane	„Stare” przepisy Ordynacji podatkowej (obowiązujące przed 1.10.2026).	„Nowe” przepisy Ordynacji podatkowej (obowiązujące od 1.10.2026).
Czy wymagane jest dołączenie do korekty wniosku o stwierdzenie nadpłaty	Tak, dokument obowiązkowy.	Nie.
Czy wymagane jest złożenie dokumentu z wyjaśnieniami przyczyn korekty	Brak wyraźnego uregulowania. W praktyce zalecane, aby usprawnić postępowanie podatkowe.	Jest obowiązkowe, jeśli wynikająca z korekty nadpłata przekracza 10 tys. zł (poniżej tej kwoty – dobrowolne). Brak narzuconej formy i kanału dostarczenia wyjaśnień.
Los postępowań nadpłatowych wszczynanych przez podatnika / płatnika przed upływem terminu przedawnienia	Decyzję w sprawie stwierdzenia nadpłaty na wniosek złożony przed upływem terminu przedawnienia można wydać także po upływie tego terminu.	Decyzję w sprawie stwierdzenia nadpłaty na wniosek złożony przed upływem terminu przedawnienia albo w związku ze skorygowaną deklaracją, złożoną po upływie terminu do jej złożenia, ale przed upływem terminu przedawnienia, można wydać także po upływie tego terminu.  Uwaga praktyczna – patrz poniżej
Czy brak korekty deklaracji podatkowej (zeznania podatkowego) wyklucza wnioskowanie o zwrot nadpłaty	W świetle orzecznictwa – nie, w sytuacji gdy podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku.	Wprowadzenie zmian redakcyjnych wyraźnie wskazujących, że dopuszczalne jest składanie wniosku o nadpłatę bez korekty deklaracji, jeśli wnioskodawca nie ma obowiązku jej składania np. wniosek podatnika o zwrot WHT.
Data wszczęcia postępowania nadpłatowego (która wyznacza termin na rozpoznanie sprawy przez organ)	Dzień doręczenia organowi wniosku o nadpłatę (w przypadku wysyłki elektronicznej – dzień wystawienia dowodu doręczenia).	Gdy nadpłata wynika ze skorygowanej deklaracji składanej po upływie terminu do jej złożenia – dzień złożenia tej korekty. W pozostałych przypadkach – dzień doręczenia organowi wniosku o nadpłatę.

Uwaga! Tabela ma charakter ilustracyjny; Ordynacja podatkowa zawiera wiele innych szczegółowych regulacji, które wymagają analizy przed wszczęciem przez Państwa postępowania nadpłatowego.

Przykład:

Jeśli deklaracja podatkowa jest / została złożona przed upływem ustawowego terminu do jej złożenia, mają zastosowania inne, szczególne przepisy regulujące zasady wnioskowania o nadpłatę, termin jej zwrotu itp., odmienne od tych przedstawionych w Tabeli.

W czym możemy pomóc?

• Ocenić zasadność wystąpienia o zwrot / nadpłatę podatku, wybrać właściwy tryb postępowania – kilka praktycznych przykładów wykonania korekt deklaracji podatkowych / złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty opisaliśmy tutaj.
• Przygotować argumentację, wyjaśnienia dla organu podatkowego – szczególnie istotne przy sprawach bardziej zawiłych i skompilowanych.
• Asystować w toku postępowania – organ podatkowy może zadawać dodatkowe pytania, formułować żądania okazania dokumentów, kalkulacji, odmówić zwrotu nadpłaty, etc.
• Zweryfikować termin wydania decyzji i zwrotu nadpłaty właściwy dla danego przypadku oraz monitorować czy decyzja organu wydana jest w terminie, czy zwrot nadpłaty nie jest spóźniony.
• Ocenić czy i za jaki okres wnioskodawca jest uprawniony do uzyskania oprocentowania nadpłaty.

Autorki: Agnieszka Czarnecka, Katarzyna Jaromińska

---

1. ustawa z dnia 29 maja 2026 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw ↩︎
2. na podstawie art. 87 i kolejnych ustawy o podatku od towarów i usług ↩︎
3. zgodnie z trybem opisanym w art. 28b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych ↩︎